17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin üzerinden 27 yıl geçerken, felaketin Kocaeli coğrafyasında bıraktığı izler bilimsel araştırmalarda çarpıcı rakamlarla ortaya konuldu. Depremin ardından yüzey kırığı üzerinde gerçekleştirilen ölçümlerde Gölcük’te 4,7 metreye ulaşan sağ yanal ötelenme tespit edildi.
GÖLCÜK’TE 4 METRE 70 SANTİMETRE ÖTELENME
Aykut Barka ve beraberindeki araştırmacıların 17 Ağustos İzmit Depremi’nin yüzey kırığı ve kayma dağılımını incelediği çalışmaya göre deprem, Kuzey Anadolu Fay Zonu’nun kuzey kolunda yaklaşık 145 kilometrelik yüzey kırığı oluşturdu.
Karamürsel-Gölcük segmentinde yapılan ölçümlerde Gölcük’te maksimum 470 santimetrelik sağ yanal yer değiştirme belirlendi.
Bu değer, fayın iki tarafının birbirinden 4,7 metre uzaklaştığı anlamına gelmiyor. Ölçüm, fayın karşılıklı taraflarının birbirlerine göre yatay yönde 4,7 metre ötelenmesini ifade ediyor.
NEREDEYSE BİR OTOMOBİL UZUNLUĞU
Gölcük’te ölçülen 4,7 metrelik hareket, yaklaşık olarak bir otomobil uzunluğuna karşılık geliyor. Deprem sırasında fayın karşılıklı taraflarındaki zemin saniyeler içerisinde birbirine göre metrelerce yer değiştirdi.
Araştırmalarda ayrıca Gölcük normal fayında 2,3 metreye ulaşan düşey yer değiştirme tespit edildi.
İZMİT-SAPANCA HATTINDA DA METRELERCE HAREKET
Depremin oluşturduğu yüzey kırığı Hersek, Karamürsel-Gölcük, İzmit-Sapanca Gölü, Sapanca-Akyazı ve Karadere olmak üzere beş ana segmentte incelendi.
Bilimsel ölçümlerde İzmit-Sapanca Gölü segmentinde maksimum sağ yanal ötelenmenin yaklaşık 3,5 metre, Sapanca-Akyazı segmentinde ise 5,2 metre olduğu belirlendi. Karadere segmentinde maksimum değer 1,5 metre olarak ölçüldü.
DEĞİRMENDERE KIYISI DA DEĞİŞTİ
Depremin Kocaeli’de bıraktığı kalıcı izlerden biri de Değirmendere’de görüldü. Deprem sırasında kıyıda meydana gelen büyük zemin deformasyonu daha sonraki yıllarda bilimsel araştırmalara konu oldu.
Çalışmalarda Değirmendere Burnu’nda yaşanan olay deprem kaynaklı kıyı heyelanı olarak değerlendirilirken, sıvılaşma, fay hareketi ve yanal yayılmanın bölgedeki değişimde etkili olduğu belirtildi.
Aradan 27 yıl geçmesine rağmen Gölcük’te ölçülen 4 metre 70 santimetrelik ötelenme, 17 Ağustos depreminin Kocaeli coğrafyasında bıraktığı en dikkat çekici bilimsel kayıtlardan biri olmayı sürdürüyor.
